Xa nhà, xa xóm đã lâu, thư cá hiếm gửi; ở mãi phương xa, tin nhạn khó thông.
‘Thư cá’: Người xưa có chuyện dùng bụng cá truyền thư. ‘Tin nhạn’: Buộc thư nhà vào chân nhạn gửi về quê, là chuyện Tô Vũ đời Hán. Ý nói buôn bán ở tha hương, mê gái mại dâm, không hỏi ngày tháng dài lâu, cũng chẳng gửi thư về nhà.
Thận thủy tiên thiên suy bại, uống thuốc chẳng công hiệu; bệnh thành mới hối, cầu thần cũng không linh.
Tinh tủy, thận thủy tiên thiên vì tham dâm, háo sắc mà cạn kiệt, ắt khiến thân hình tiều tụy, bệnh không cứu chữa, uống thuốc vô hiệu. Lúc ấy mới hối, dù cầu thần, hứa nguyện cũng uổng công.205
Khóc nơi chân trời, ai đến đoái nhìn.
‘Chân trời’ là nơi xa tận trời. ‘Đoái nhìn’ là có người đến thăm. Ý nói lúc này bệnh đã vào thân, dù hướng chân trời khóc lóc, có ai đến thăm ngươi?
Chết thành quỷ tha hương, mãi làm hồn đất khách.
Đã chết nơi tha hương, hồn quỷ ắt ở lâu đất khác mà không về. ‘Vực’ cũng là đất, cõi.
Núi sông nghìn dặm, ai thương xương khô; một đám cỏ hoang, chẳng thấy người thân, bạn bè.
Bộ xương khô đã chôn ngoài nghìn dặm, ai thương mà đưa về quê? Trên mộ chỉ một đám cỏ xanh, không thân bằng đến thăm, còn tìm ai thương xót, đốt tiền, treo giấy và ngăn trâu ngựa giẫm đạp mộ? ‘Tìm’ là tìm kiếm.